Modern millət anlayışının inanc və inancsızlıq çərçivəsində müzakirəsi

Abstract

İnsanlıq tarixinə nəzər yetirdikdə hər dövrün özünəməxsusluğu ilə fərqləndiyi məlum olur. Sekulyarizm, yaxud dünyəvilik modern dövrün özünəməxsusluğunu, yeniliyini açıqlamaq üçün istifadə edilə bilər. İlkin olaraq qərb cəmiyyətlərində ortaya çıxan sekulyarizm dini, dinə olan inancı ortadan qaldırmadı. Bunun əksinə qərb cəmiyyətlərində kilsənin siyasi cəmiyyət üzərində olan hüquqi/siyasi hakimiyyətini məhdudlaşdırdığından yenə modern siyasi cəmiyyətlər siyasi/hüquqi (vətəndaşlıq) baxımdan inanclılar və inancsızlardan mütəşəkkil ola bildi. Misal üçün, orta əsrlərdə siyasi təşkilatlanma din/xanədan anlayışlarına əsaslandığından təklif edilən ortaq kimlik ümmət əsasında olmuşdur. Modern dövrlə bərabər iqtisadiyyatdakı radikal dəyişiklik (kapitalizm, sənaye inqilabı vs.) yeni bir kimliyi zəruri etmişdir. Çünki əksərən kəndlərdə məskən salmış insan oğlu yeni sənaye şəhərlərinə üz tutmuşdur.[1]